Actie honing Belgische imkers
Naar aanleiding van een rapport van het ILVO, waaruit blijkt dat er fraude plaatsvindt rond de verkoop van geïmporteerde honing door lokale imkers en zonder de juiste aanduiding op het etiket, heeft NOE een actie georganiseerd waarbij er monsters honing geanalyseerd worden op hydromymethylfurfural (HMF) en analyse van de pollen om de geografische oorsprong van de honing te achterhalen. HMF stijgt bij warme temperaturen en uit de studie van ILVO bleek dat een HMF van meer dan 10mg/kg als verdacht wordt beschouwd voor geïmporteerde honing.
In totaal werden voor onze actie 20 monsters genomen: hieruit is 1 monster niet-conform (d.w.z een HMF-gehaalte van meer dan 40 mg/kg en een pollenanalyse van het Turkije, Griekenland, Bulgarije) en 8 stalen verdacht (d.w.z. een HMF-gehalte van meer dan 10 mg/kg). Tijdens ons onderzoek hebben we uit de verdachte monsters kunnen vaststellen dat bij 3 operatoren er inderdaad niet Belgische honing verkocht werd als Belgische honing.
Voor deze actie werd samengewerkt met de diensten van de FOD Economie.
Actie tonijn
In een uitgebreid en gecoördineerd onderzoek, uitgevoerd in samenwerking met de douaneautoriteiten, werd diepgaand onderzoek gedaan naar het gebruik van koolmonoxidebehandeling (CO) in tonijn. Deze praktijk, die vaak wordt toegepast om de kleur van de vis kunstmatig te verbeteren, is bekend om consumenten te misleiden, aangezien de vis er frisser en aantrekkelijker uitziet dan deze in werkelijkheid is. Het gebruik van koolmonoxide, dat de vis een onnatuurlijke roze kleur geeft, is verboden in de Europese Unie vanwege de risico’s voor de gezondheid van de consument en de mogelijkheid om de versheid van het product te verbergen.
In het kader van het onderzoek werden vijf verschillende monsters van tonijn verzameld uit diverse bronnen, variërend van import tot verwerkingsbedrijven. Deze monsters werden grondig onderzocht en geanalyseerd op de aanwezigheid van koolmonoxide. Van de vijf monsters bleken er twee in strijd te zijn met de EU-regelgeving, aangezien ze sporen van koolmonoxide bevatten die niet toegestaan zijn voor de behandeling van visproducten.
Als direct gevolg van de bevindingen werd er 1.090 kg illegaal behandelde tonijn in beslag genomen. Deze tonijn, afkomstig uit verschillende Aziatische landen, was bedoeld voor de Europese markt.
Actie wild
Jaarlijks worden ook altijd dossiers opgevolgd samen met het Agentschap Natuur en Bos voor inbreuken betreffende de illegale verwerking, de opkweek en verkoop van wild. Dit jaar werden ook weer verschillende jagers en een kweker bezocht, onderzocht en geverbaliseerd.
De hoeveelheid in beslag genomen vlees bedraagt 430 kg. Dit vlees was bedoeld voor consumptie. Ook de apparatuur die voor het snijden werd gebruikt, werd in beslag genomen.
Bij een kweker, werd illegaal gebruik van diergeneesmiddelen (metronidazol) die niet bestemd zijn voor voedselproducerende dieren en het gebruik van diergeneesmiddelen zonder toedienings- en verschaffingsdocument waargenomen. Evenals de verkoop van diervoeders voor fazanten dat bestemd is om te worden gebruikt nadat ze in Wallonië in het wild zijn uitgezet, zonder de vereiste toelating.
Wegcontroles
Ook dit jaar nam de NOE deel aan 18 van de 21 geplande wegcontroles. 3 werden geannuleerd.
De NOE neemt regelmatig deel aan multidisciplinaire wegcontroles in samenwerking met andere diensten op Belgisch grondgebied (lokale politie, federale politie, douane, enz.).
Er zijn 9 van de 11 grensoverschrijdende wegcontroles uitgevoerd die in samenwerking met de teams van de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) zijn georganiseerd.
Er werden 259 voertuigen gecontroleerd, bij 50 (19%) voertuigen werden non conformiteiten geconstateerd.
Er zijn 11 inbeslagnames gedaan voor een totaalgewicht van 638 kg producten. Van de in beslag genomen producten bestond 593 kg uit algemene levensmiddelen. De overige in beslag genomen producten waren vlees.
Actie "Zonder erkenning"
Er is vastgesteld dat sommige vleeshandelaren meer dan 30% van hun omzet aan andere operatoren (B2B) verkopen. Normaal gesproken moeten deze vleeshandelaars een erkenning aanvragen bij het FAVV om deze activiteit uit te oefenen.
Daarnaast blijkt dat sommige viswinkels en slagerijen creatief omgaan met hun erkenningsaanvraag.
Deze ondernemingen vragen een erkenning aan voor een viswinkel of slagerij en tegelijkertijd voor groothandel. Op deze manier kunnen deze vis- en vleeshandels onder de radar blijven wat betreft de 30%-regel en de 80 km-beperking.
Wij hebben al vastgesteld dat deze viswinkels en slagerijen opzettelijk vlees verkopen aan andere B2B-operatoren als zijnde bestemd voor particuliere klanten.
Het Koninklijk Besluit van 20 juli 2023 (PDF) tot wijziging van het Koninklijk Besluit van 7 januari 2014 betreffende de rechtstreekse bevoorrading door een primaire producent aan de eindverbruiker of de lokale detailhandel in kleine hoeveelheden van bepaalde levensmiddelen van dierlijke oorsprong, het Koninklijk Besluit van 13 juli 2014 betreffende de hygiëne van levensmiddelen en het Ministerieel Besluit van 22 maart 2013 betreffende de versoepeling van de toepassing van autocontrole en traceerbaarheid in bepaalde inrichtingen in de voedselketen werd in juli 2023 gepubliceerd in het Belgisch Staatsblad.
Deze nieuwe regelgeving stelt de betrokken operatoren in staat om binnen een straal van 200 km in plaats van 80 km te verkopen, terwijl ze binnen de B2C-sector blijven.
Ondanks deze wijziging van de regelgeving hebben we vastgesteld dat sommige operatoren hun activiteiten voortzetten zonder de vereiste erkenning.
In de loop van 2024 voldeed slechts één van de vijf geïnspecteerde operatoren niet aan de voorschriften. Deze actie zal gedurende het hele jaar 2025 worden voortgezet.