Tijdens inspecties worden controles uitgevoerd met behulp van checklists. Hierbij worden 1 of meerdere scopes gecontroleerd teneinde op een objectieve manier alle te controleren punten te evalueren. Aan elk te controleren punt wordt een bepaalde weging gegeven.
Sinds het gefaseerd uitrollen van de nieuwe controlemethodologie in alle sectoren, die gestart is op 1/7/2021 en afgerond is in 2024, zijn volgende scopes van toepassing:
Basisscope
Fase 1: deze scope omvat 2 elementen: (1) de opvolging van non-conformiteiten die bij voorgaande controles bij het bedrijf werden vastgesteld en (2) de opvolging van de non-conformiteiten die vastgesteld werden tijdens de audit op het autocontrolesysteem en het bijhorende actieplan.
Fase 2: dit omvat de fundamentele en meest pertinente items die betrekking hebben op de belangrijkste potentiële risico's in de voedselketen en wordt systematisch (dus bij elk inspectiebezoek) gehanteerd.
Thematische scope infrastructuur, hygiëne en proces
Deze thematische scope wordt gebruikt om te controleren of de faciliteiten en apparatuur van de exploitatie voldoen aan de eisen op het gebied van infrastructuur en ontwerp, zodat een hygiënisch productieproces mogelijk is. Deze scope heeft ook tot doel om, via een documentaire controle, te controleren of er wordt voldaan aan de eisen met betrekking tot - onder andere – analyses; training; ongediertebestrijding; enz.
Thematische scope erkenning
Hierbij wordt nagegaan of de operatoren die een nieuwe erkenning aanvragen, bij een eerste inspectie in het kader van de toekenning van de voorwaardelijke erkenning, voldoen aan de gestelde vereisten.
Thematische scope autocontrolesysteem
Hierbij wordt nagegaan of een operator een autocontrolesysteem heeft geïmplementeerd gebaseerd op de HACCP-principes (Hazard Analysis Critical Control Points) en/of de beschikbare autocontrolegidsen en of hij over voldoende kennis over autocontrole beschikt.
Thematische scope traceerbaarheid
Hierbij wordt nagegaan of de operator over een systeem of procedure beschikt om het verband te leggen tussen de binnenkomende en uitgaande producten zodat de traceerbaarheid ervan wordt gegarandeerd.
Thematische scope opvolging corrigerende acties van de operator
Hierbij wordt nagegaan of de non-conformiteiten vastgesteld tijdens een vorige inspectie zijn opgevolgd.
Thematische scope fytosanitaire controle
Met deze scope wordt de aanwezigheid van (symptomen van) plaagorganismen bij planten opgespoord. Aan deze checklists wordt geen score gegeven; bij vermoeden van de aanwezigheid van dergelijk organismen wordt een monsterneming uitgevoerd.
Thematische scope gewasbeschermingsmiddelen
Deze thematische scope wordt gebruikt om bij alle operatoren van de primaire productie (FOOD/FEED/sierteelten,..) en loonwerkers te controleren of er aan de eisen wordt voldaan met betrekking tot de opslag en het gebruik van gewasbeschermingsmiddelen.
Thematische scope dierenwelzijn
Deze thematische scope wordt gebruikt om te controleren of er wordt voldaan aan de eisen met betrekking tot dierenwelzijn die op verzoek van de gewesten, die verantwoordelijk zijn voor de opvolgen van de resultaten, worden uitgevoerd.
Thematische scope randvoorwaarden
Deze thematische scope wordt gebruikt om te controleren of de verschillende eisen, die moeten worden gecontroleerd in het kader van de randvoorwaarden, worden nageleefd in de boerderijen die zuivelproducten produceren.
Thematische scope dierlijke bijproducten
Hierbij wordt nagegaan of het categorie 1-, 2- en 3-materiaal van elkaar wordt gescheiden en correct wordt verzameld, opgeslagen en vervoerd. Daarnaast wordt gecontroleerd of er een administratie van dierlijke bijproducten aanwezig is en wordt bijgehouden, of de dierlijke bijproducten de juiste bestemming hebben, en of de voorschriften inzake preventie, bestrijding en uitroeiing van bepaalde overdraagbare spongiforme encefalopathieën worden nageleefd.
Thematische scope dierlijke bijproducten - intracommunautair handelsverkeer en export derde landen
Hierbij wordt nagegaan of de voorschriften opgelegd door de wetgeving betreffende niet voor menselijke consumptie bestemde dierlijke bijproducten worden nageleefd door de operatoren met dierlijke bijproducten die bestemd zijn voor de uitvoer en/of de intracommunautaire handel.
Thematische scope gespecificeerd risicomateriaal
Deze thematische scope wordt gebruikt om de juiste behandeling van gespecificeerde risicomaterialen te controleren in overeenstemming met Verordening 999/2001.
Thematische scope documentaire controle
Hierbij wordt nagegaan of de operatoren de documentaire voorschriften die door de verschillende wetgevingen opgelegd zijn, naleven.
Thematische scope analyses
Hierbij wordt nagegaan of operatoren voldoen aan de geldende voorschriften met betrekking tot analyse, alsook of het analyseplan in het kader van het autocontrolesysteem van de operator correct wordt uitgevoerd en opgevolgd.
Thematische scope allergenenbeheer
Dit omvat de controle op de schriftelijke en/of mondelinge communicatie over allergeneninformatie in de distributiesector voor niet-voorverpakte levensmiddelen.
Thematische scope leveringsverbod
Deze thematische scope wordt gebruikt om te controleren of de geldende regelingen voor rauwe melk, tijdens een periode van leveringsverbod, correct worden nageleefd.
Thematische scope melkautomaat
Deze thematische scope wordt gebruikt om de juiste hygiënische gebruiksvoorwaarden van een automaat te definiëren.
Thematische scope warm vervoer voor toelating
Voorafgaand aan de toekenning van een toelating wordt deze thematische scope gebruikt om de integratie van maatregelen om risico's te beheersen die voortvloeien uit het transport van karkassen van grote dieren: schapen- en geiten, runderen en van varkens of van niet volledig gekoelde varkensbloed in het autocontrolesysteem te controleren. Deze thematische scope wordt ook gebruikt om te controleren op de naleving van microbiologische normen.
Thematische scope dioxinemonitoring
Hierbij wordt nagegaan of de dioxinemonitoring die opgelegd is bij Verordening 183/2005 en het koninklijk besluit van 21 februari 2006 wordt nageleefd door de operatoren die producten behandelen die hieraan onderworpen zijn.
Thematische scope gemedicineerde diervoeders
Hierbij wordt nagegaan of de fabrikanten van gemedicineerde diervoeders en/of tussenproducten voldoen aan de wettelijke verplichtingen in verband met de vervaardiging, de opslag, het vervoer en het in de handel brengen ervan.
Thematische scope niet-toegelaten additieven export
Hierbij wordt nagegaan of de operatoren die niet-toegelaten toevoegingsmiddelen vervaardigen en gebruiken bij de vervaardiging van diervoeders voor de uitvoer, de voorschriften inzake het houden van dergelijke producten naleven.
Thematische scope export
Hierbij wordt nagegaan bij de operatoren die GBM's (gewasbeschermingsmiddelen) verhandelen voor de export of zij de regels voor dit soort activiteit naleven.
Thematische scope nevenproducten
Hierbij wordt nagegaan of de nevenproducten van levensmiddelenbedrijven gepast worden gescheiden en opgeslagen. Indien het nevenproducten betreft die bestemd zijn voor diervoeder wordt geverifieerd of deze hiervoor geschikt zijn. Daarnaast worden ook eisen i.v.m. etikettering, traceerbaarheid en autocontrole nagegaan.
Thematische scope warm vervoer
Deze thematische scope wordt gebruikt om de integratie van maatregelen om de risico's te beheersen die voortvloeien uit het transport van karkassen van grote dieren : schapen- en geiten, runderen en van varkens of van niet volledig gekoelde varkensbloed in het autocontrolesysteem te controleren in het autocontrolesysteem te controleren. Deze thematische scope wordt ook gebruikt om te controleren op de naleving van microbiologische normen.
Thematische scope separatorvlees
Hierbij wordt nagegaan of de operatoren die separatorvlees als grondstof gebruiken, de hierbij geldende voorschriften naleven.
Thematische scope gortig vlees
Deze scope wordt gebruikt het naleven van de condities voor de infrastructuur, de werkomstandigheden en de omstandigheden voor het invriezen van vlees te controleren in bedrijven die mager vlees uitsnijden of opslaan.
Thematische scope BMO
Het onderwerp van deze scope ligt niet vast, maar is aanpasbaar om zo andere accenten te kunnen leggen in de controle die, aanvullend op de controle d.m.v. de basisscope, uitgevoerd wordt door de BMO in de vlees-/vissector. Voor het controlejaar 2023 werd de focus op traceerbaarheid gelegd.
Thematische scope dierlijke producten
Hierbij wordt bij vlees- en viswinkels in de distributiesector nagegaan of de wettelijke voorschriften m.b.t. dierlijke bijproducten worden nageleefd. Bij vleeswinkels wordt bovendien nagegaan of de vereisten m.b.t. etikettering en tracering van rundvlees worden gerespecteerd.
Thematische scope verpakkingsmateriaal
Deze scope wordt gebruikt om te controleren of de verpakkingsmaterialen, die worden gebruikt in de groothandel en opslag van voedingsmiddelen, voldoen aan de toepasselijke eisen.
Thematische scope productcontrole
Hierbij wordt nagegaan of fabrikanten en invoerders van GBM's de specifieke wettelijke verplichtingen inzake vervaardiging en parallelhandel naleven.
Thematische scope organische meststoffen en bodemverbeterende middelen met dierlijke bijproducten
Deze scope wordt gecontroleerd in de primaire productie bij gebruikers van organische meststoffen en bodemverbeterende middelen (OM-BV) met dierlijke bijproducten om de specifieke gebruiksvoorwaarden, registratie en etikettering te controleren.
Thematische scope geneesmiddelen en bedrijfsbegeleiding
Deze scope omvat de controle op de vereisten met betrekking tot het gebruik en het bezit van diergeneesmiddelen, evenals de naleving van de richtlijnen die onderworpen moeten worden aan een normale controlefrequentie in vermeerderingsbedrijven van pluimvee en in pluimveebedrijven bestemd voor de export.
Thematische scope aankooponderzoek
Deze scope wordt gecontroleerd in de rundveehouderijen om na te gaan of de aangekochte dieren die in de kudde worden geïntroduceerd, wel degelijk aan de voorgeschreven onderzoeken worden onderworpen en of deze dieren van de rest van de kudde geïsoleerd worden gehouden in afwachting van de resultaten van de analyses.
Thematische scope aquacultuur
Deze scope heeft betrekking op bepaalde vereisten met betrekking tot hygiëne en het gebruik van diergeneesmiddelen die onderworpen moeten worden aan een normale controlefrequentie.
Thematische scope vrijwillig bewakingsprogramma IHN/VHS
* [IHN = infectieuze hematopoëtische necrose / VHS = virale hemorragische septikemie]
Dit scope heeft tot doel te verifiëren of de aquacultuurbedrijven die onder het vrijwillige toezichtprogramma voor VHS/IHN vallen, voldoen aan de daaraan gekoppelde vereisten.
Daarnaast zijn nog steeds een aantal oude scopes van toepassing en blijven er een aantal generieke scopes geldig:
- infrastructuur, inrichting en hygiëne: hierbij wordt nagegaan of het bedrijfsgebouw en -terrein voldoet aan de basis- en eventuele bijzondere voorwaarden inzake infrastructuur- en inrichtingsvereisten op het vlak van veiligheid van de voedselketen, en of de productieprocessen hygiënisch verlopen;
- infrastructuur en inrichting (voor toekennen erkenning): hierbij wordt op vraag van de operator nagegaan of het bedrijfsgebouw en -terrein voldoet aan de basis- en eventuele bijzondere voorwaarden inzake infrastructuur- en inrichtingsvereisten op het vlak van veiligheid van de voedselketen zodat aan de operator een erkenning kan worden verleend;
- traceerbaarheid: hierbij wordt nagegaan of de operator over een systeem of procedure beschikt om het verband te leggen tussen de binnenkomende en uitgaande producten zodat de traceerbaarheid ervan wordt gegarandeerd. Indien het een dierhouder betreft wordt geverifieerd of de registratie in de databank Sanitel correct is, de dieren geïdentificeerd zijn indien dit wordt vereist en het bedrijfsregister aanwezig is en correct wordt bijgehouden;
- meldingsplicht: hierbij wordt nagegaan of de operator over voldoende kennis beschikt om te weten in welke gevallen de meldingsplicht aan het FAVV verplicht is en hij weet hoe een melding aan het FAVV dient te gebeuren. Daarnaast wordt ook geverifieerd of een productterugroepingsprocedure voorhanden is, en of de operator in het verleden reeds correct het FAVV heeft gemeld en/of producten tot op het niveau van de consument heeft teruggeroepen indien hiervoor reden is geweest;
- administratieve gegevens operator: hierbij wordt nagegaan of de operator over de juiste registratie en eventuele toelatingen of erkenningen beschikt voor de uitgeoefende activiteiten. Daarnaast wordt geverifieerd of het verplichte attest van de registratie of toelating zichtbaar is voor de eindgebruiker op een van buitenaf gemakkelijk zichtbare en toegankelijke plaats in het geval het een operator is van de B2C-sector. In geval het een dierhouder is, wordt nagegaan of de registratie in de databank Sanitel correct is;
- opvolging uitdehandelname en recall: hierbij wordt de betrouwbaarheid en performantie van de operator nagegaan alsook of de operator de passende acties en maatregelen heeft ondernomen wanneer deze producten in de handel heeft gebracht die onderwerp zijn van een uitdehandelname of recall;
- fytosanitaire controles: dit zijn controles die worden uitgevoerd ter bestrijding van voor planten en plantaardige producten schadelijke organismen. Aan deze checklists wordt geen score gegeven: bij vermoeden van de aanwezigheid van dergelijk organisme, wordt een monsterneming uitgevoerd;
- gewasbeschermingsmiddelen: hierbij wordt nagegaan of de aanwezige gewasbeschermingsmiddelen en toevoegingsstoffen erkend/toegelaten zijn, passend worden bewaard en mogen worden toegepast. Er wordt eveneens gecontroleerd of deze producten zich in de oorspronkelijke verpakking bevinden en het oorspronkelijke etiket dragen, of het gebruiksregister correct wordt bijgehouden;
- dierengezondheid: hierbij wordt de gezondheidsstatus van de dieren nagegaan en of de bestrijdingsprogramma's of sanitaire controleprogramma's worden toegepast. In het kader van de epidemiologische bewaking (dierenziekten) wordt er eveneens nagegaan of er een overeenkomst is tussen de verantwoordelijke en de bedrijfsdierenarts, en of de maatregelen van epidemiologisch toezicht op en preventie van aangifteplichtige dierziekten worden nageleefd;
- geneesmiddelen en diergeneeskundige bedrijfsbegeleiding: hierbij worden de op het bedrijf aanwezige geneesmiddelen en gemedicineerde diervoeders gecontroleerd. Er wordt eveneens nagegaan of het geneesmiddelenregister correct wordt bijgehouden, en of de verantwoordelijke over een diergeneeskundige begeleidingsovereenkomst met een dierenarts beschikt;
- erkenning uitvoer: dit zijn controles op vraag van de operator indien deze producten voor humane consumptie die onderworpen zijn aan een exporterkenning, uitvoert of wenst uit te voeren naar de Russische Federatie, Kazachstan of Wit-Rusland;
- etikettering: hierbij wordt nagegaan of de producten correct zijn geëtiketteerd of gemerkt, met inbegrip van de vermelde beweringen (claims); voor de contactmaterialen kan daarnaast ook nog de verklaring van overeenstemming worden nagekeken;
- vervoer: hierbij wordt nagegaan of de levensmiddelen of diervoeders in transportmiddelen onder goede hygiënische omstandigheden worden vervoerd en de temperatuurvereisten worden gerespecteerd. Voor wat betreft het vervoer van levende dieren wordt nagegaan of de vervoermiddelen geschikt zijn om levende dieren te transporteren en of de traceerbaarheidseisen worden gerespecteerd.